Główny inspektorat ochrony środowiska

Krótkoterminowe prognozy zanieczyszczenia powietrza ozonem

Od 1 kwietnia br. na portalu www.powietrze.gios.gov.pl w MENU w zakładce "Prognozy jakości powietrza > Krótkoterminowe" codziennie rano prezentowane będą trzydniowe prognozy zanieczyszczenia powietrza ozonem troposferycznym dla całej Polski oraz poszczególnych województw.

Ozon troposferyczny (O3 troposferyczny) powstaje przy powierzchni ziemi w wyniku reakcji zachodzących pomiędzy tlenkami azotu i lotnymi związkami organicznymi. Reakcjom tym sprzyja wysoka temperatura i nasłonecznienie. Najwyższe stężenia ozonu występują poza obszarami miast lub na ich przedmieściach. Ozon troposferyczny ma szkodliwy wpływ na ludzkie zdrowie, może powodować bóle głowy, bóle w klatce piersiowej, kaszel oraz podrażnienie błon śluzowych. Występowanie w powietrzu ozonu w stężeniu przekraczającym poziom alarmowy (240 µg/m3) wpływa negatywnie na całą populację. W takim wypadku osoby z grup wrażliwych tj. osoby chore, szczególnie na schorzenia układu oddechowego, dzieci oraz osoby starsze powinny unikać przebywania na otwartej przestrzeni, a pozostałe osoby powinny je ograniczyć do niezbędnego minimum.

Prognozy ozonu będą dostępne do 30 września br., czyli w czasie, w którym stężenia ozonu troposferycznego w powietrzu są najwyższe.

Oprócz map na portalu prezentowane będą prognozy jednogodzinnych stężeń ozonu dla najbliższej doby w postaci animacji zarówno dla całego kraju, jak i osobno dla poszczególnych województw.

Prognoza obliczana będzie codziennie w siatce o rozdzielczości 5 km. Jako narzędzie obliczeniowe używany jest globalny model chemii troposfery GEM-AQ (Global Environmental Multiscale – Air Quality). Na podstawie stężeń jednogodzinnych obliczane są dla każdej doby (dla okresu 24h, 48 h, 72 h) pola trzech wartości średnich: średniej dobowej, najwyższej 8-godzinnej średniej kroczącej (wartość normowana) oraz najwyższej jednogodzinnej wartości stężeń ozonu w ciągu doby.

Głównym celem realizacji prognoz zanieczyszczenia powietrza ozonem troposferycznym jest zapewnienie społeczeństwu oraz organom odpowiedzialnym za informowanie społeczeństwa i inicjowanie działań zapobiegawczych i naprawczych bieżącej informacji o możliwości przekroczenia alarmowych stężeń ozonu w powietrzu.

Prognoza jest realizowana na zlecenie Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska przez Wydział Inżynierii Środowiska Politechniki Warszawskiej i jest finansowana ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Zachęcamy do korzystania z prognoz krótkoterminowych dla ozonu troposferycznego dostępnych pod adresem: http://powietrze.gios.gov.pl/pjp/content/air_quality_forecast_short_term_info.