Wypełniając obowiązek wynikający z art. 89 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. 2025 poz. 647 z późn. zm.), Główny Inspektor Ochrony Środowiska wykonał ocenę jakości powietrza za rok 2025 i na jej podstawie dokonał klasyfikacji stref w województwie świętokrzyskim.
Ocenie podlegają zanieczyszczenia, dla których w prawie krajowym i w dyrektywach unijnych określono normatywne stężenia w postaci poziomów dopuszczalnych, docelowych lub celów długoterminowych w powietrzu, ze względu na ochronę zdrowia ludzi i ochronę roślin. Wyniki oceny w postaci raportu pt. „Roczna ocena jakości powietrza w województwie świętokrzyskim. Raport wojewódzki za rok 2025” zostały przekazane Zarządowi Województwa Świętokrzyskiego.
Ocena pod kątem ochrony zdrowia ludzi została wykonana na obszarze 2 stref województwa świętokrzyskiego (miasta Kielce i strefy świętokrzyskiej) odrębnie dla 12 zanieczyszczeń: dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2), tlenku węgla (CO), ozonu (O3), benzenu (C6H6), pyłu zawieszonego PM10, pyłu zawieszonego PM2,5 oraz zanieczyszczeń oznaczanych w pyle zawieszonym PM10: benzo(a)pirenu (B(a)P), arsenu (As), kadmu (Cd), niklu (Ni) i ołowiu (Pb).
Ocena pod kątem ochrony roślin została wykonana dla strefy świętokrzyskiej odrębnie dla 3 zanieczyszczeń: dwutlenku siarki (SO2), tlenków azotu (NOX) i ozonu (O3).
W ocenie za rok 2025 w województwie świętokrzyskim dotrzymane zostały poziomy dopuszczalne lub docelowe dla zanieczyszczeń: dwutlenku siarki, dwutlenku azotu, tlenku węgla, benzenu, ozonu oraz zanieczyszczeń oznaczanych w pyle zawieszonym PM10: arsenu, kadmu, niklu i ołowiu.
W 2025 roku na wszystkich stanowiskach pomiarowych dotrzymany został średnioroczny poziom dopuszczalny dla pyłu zawieszonego PM10. W strefie świętokrzyskiej przekroczone zostało drugie kryterium oceny dla pyłu zawieszonego PM10 - dopuszczalna częstość przekraczania stężeń 24-godzinnych wynosząca 35 dni w roku kalendarzowym oraz średnioroczny poziom dopuszczalny dla pyłu zawieszonego PM2,5 (faza II), przy czym zasięgi obszarów przekroczeń nie były rozległe. Przekroczenie dobowego poziomu dopuszczalnego dla pyłu zawieszonego PM10 objęło 0,2% powierzchni strefy. Przekroczenie średniorocznego poziomu dopuszczalnego dla pyłu zawieszonego PM2,5 objęło 0,04% powierzchni strefy.
Największym problemem w skali województwa świętokrzyskiego są podwyższone stężenia benzo(a)pirenu zawartego w pyle zawieszonym PM10. Podobnie jak w latach poprzednich, wysokie wartości stężeń tego zanieczyszczenia rejestrowano w okresach grzewczych. W roku 2025 poziom docelowy benzo(a)pirenu zawartego w pyle zawieszonym PM10 został przekroczony w obu strefach województwa świętokrzyskiego. Obszary przekroczeń poziomu docelowego benzo(a)pirenu w pyle zawieszonym PM10 objęły głównie miejskie części strefy świętokrzyskiej (12,6% powierzchni strefy) i 99,3% powierzchni strefy miasto Kielce. Łączna liczba mieszkańców województwa świętokrzyskiego zamieszkujących obszary przekroczeń w roku 2025 wyniosła 616 648.
Główną przyczyną przekroczeń zarówno pyłu zawieszonego PM10 jak i benzo(a)pirenu zawartego w pyle zawieszonym PM10 są emisje tych zanieczyszczeń pochodzące z indywidualnego ogrzewania budynków w sezonie grzewczym.
We wszystkich strefach województwa świętokrzyskiego, podobnie jak w latach wcześniejszych, przekroczony został poziom celu długoterminowego ozonu określony pod kątem ochrony zdrowia ludzi, a w strefie świętokrzyskiej dodatkowo przekroczony został poziom celu długoterminowego określony w celu ochrony roślin. Przekroczenie poziomu celu długoterminowego ozonu spowodowane było przede wszystkim warunkami meteorologicznymi sprzyjającymi tworzeniu się ozonu w przyziemnej warstwie atmosfery oraz napływem mas powietrza zanieczyszczonych ozonem spoza granic kraju i województwa.
Raport opublikowano w dziale Publikacje.
