Wypełniając obowiązek wynikający z art. 89 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. 2025 poz. 647 z późn. zm.), Główny Inspektor Ochrony Środowiska wykonał ocenę jakości powietrza za rok 2025 i na jej podstawie dokonał klasyfikacji stref w województwie warmińsko-mazurskim.
Ocenie podlegają zanieczyszczenia, dla których w prawie krajowym i w dyrektywach unijnych określono normatywne stężenia w postaci poziomów dopuszczalnych, docelowych lub celów długoterminowych w powietrzu, ze względu na ochronę zdrowia ludzi i ochronę roślin. Wyniki oceny w postaci raportu pt. „Roczna ocena jakości powietrza w województwie warmińsko-mazurskim. Raport wojewódzki za rok 2025” zostały przekazane Zarządowi Województwa Warmińsko-Mazurskiego.
Ocena pod kątem ochrony zdrowia ludzi została wykonana na obszarze 3 stref województwa warmińsko-mazurskiego (miasta Elbląg, miasta Olsztyn i strefy warmińsko-mazurskiej) odrębnie dla 12 zanieczyszczeń: dwutlenku siarki (SO2), dwutlenku azotu (NO2), tlenku węgla (CO), ozonu (O3), benzenu (C6H6), pyłu zawieszonego PM10, pyłu zawieszonego PM2,5 oraz zanieczyszczeń oznaczanych w pyle zawieszonym PM10: benzo(a)pirenu (B(a)P), arsenu (As), kadmu (Cd), niklu (Ni) i ołowiu (Pb).
Ocena pod kątem ochrony roślin została wykonana dla strefy warmińsko-mazurskiej odrębnie dla 3 zanieczyszczeń: dwutlenku siarki (SO2), tlenków azotu (NOX) i ozonu (O3).
W ocenie za rok 2025 w województwie warmińsko-mazurskim dotrzymane zostały poziomy dopuszczalne i poziomy docelowe dla zanieczyszczeń: dwutlenku azotu, dwutlenku siarki, pyłu zawieszonego PM2,5, tlenku węgla, benzenu oraz zanieczyszczeń oznaczanych w pyle PM10: arsenu, kadmu, niklu i ołowiu.
Oceniany 2025 rok, w porównaniu do roku 2024, oprócz stacji w Ełku, charakteryzował się nieco niższymi średniorocznymi wartościami stężeń pyłu zawieszonego PM10. W przypadku 36 maksymalnej wartości 24-godzinnej dla pyłu PM10 wzrost zanotowano jedynie w Nowym Mieście Lubawskim.
W strefie warmińsko-mazurskiej przekroczone zostało drugie kryterium oceny dla pyłu zawieszonego PM10 - dopuszczalna częstość przekraczania stężeń 24-godzinnych wynosząca 35 dni w roku kalendarzowym. Przekroczenie dobowego poziomu dopuszczalnego dla pyłu zawieszonego PM10 objęło 0,04% powierzchni strefy.
Największym problemem w skali województwa warmińsko-mazurskiego, są podwyższone stężenia benzo(a)pirenu zawartego w pyle zawieszonym PM10. Podobnie jak w latach poprzednich, wysokie wartości stężeń tego zanieczyszczenia rejestrowano w okresach grzewczych. W roku 2025 poziom docelowy benzo(a)pirenu zawartego w pyle zawieszonym PM10 nie został dotrzymany w strefie warmińsko-mazurskiej. Obszar przekroczeń poziomu docelowego benzo(a)pirenu w pyle zawieszonym PM10 objął głównie miejskie części strefy warmińsko-mazurskiej (1,5% powierzchni strefy). Łączna liczba mieszkańców strefy warmińsko-mazurskiej zamieszkujących obszar przekroczenia w roku 2025 wyniosła ponad 242 tys.
Główną przyczyną przekroczeń zarówno pyłu zawieszonego PM10 jak i benzo(a)pirenu zawartego
w pyle zawieszonym PM10 są emisje tych zanieczyszczeń pochodzące z indywidualnego ogrzewania budynków w sezonie grzewczym.
W strefie miasto Olsztyn i strefie warmińsko-mazurskiej przekroczony został poziom celu długoterminowego ozonu określony pod kątem ochrony zdrowia ludzi, a w strefie warmińsko-mazurskiej dodatkowo przekroczony został poziom celu długoterminowego określony w celu ochrony roślin. Przekroczenie poziomu celu długoterminowego ozonu spowodowane było przede wszystkim warunkami meteorologicznymi sprzyjającymi tworzeniu się ozonu w przyziemnej warstwie atmosfery oraz napływem powietrza zanieczyszczonego ozonem spoza granic kraju i województwa.
Raport opublikowano w dziale Publikacje.
